«مرده بازی» در فرهنگسرای فردوس نقد شد

هفتاد وسومین جلسه بلور قلم که به نقد و بررسی مجموعه داستان «مرده بازی» اختصاص داشت ساعت ۱۷ روز سه شنبه، ۲۱ خرداد ماه با حضور نویسنده کتاب «مهدی موسوی‌ نژاد» و «فهیمه جعفری» و «محمدرضا گودرزی» به عنوان منتقدان کتاب در فرهنگسرای فردوس برگزار شد. 


به گزارش روابط عمومی فرهنگسرای فردوس، طبق روال برنامه‌های قبل در ابتدا داستان «عملیات شماره چهار» توسط نویسنده برای حاضران خوانده شد.

 «فهیمه جعفری» در نقد این داستان گفت: مجموعه داستان مرده بازی، متشکل از بیست داستان است که داستان‌های آن یکدست نیستند و این یکدست نبودن جنبه ارزشی ندارد و دال بر خوب یا بد بودن مجموعه نیست. هر داستان هویت خاصی دارد و باید در گونه خودش نقد و بررسی شود تا موفق بودن یا نبودن آن مشخص بشود و در انتها با برآیند داستان‌ها به جمع بندی از کل مجموعه رسید و مجموعه را ارزش­گذاری کرد.

وی افزود: در این مجموعه با وجود تنوع، تفکر خاصی بر آن حاکم است و آن اندیشیدن به موقعیت انسان در جهان است. مانند داستان مقبره که داستان مردی است که در خانه‌اش زندانی شده است، این موقعیت می‌تواند استعاره‌ای از موقعیت انسان در جهان باشد. در اینگونه داستان‌ها که اندیشه وجه غالب آن است، از واقع­گرایی دور می‌­شود و به طرف نمادگرایی و تمثیل و داستان‌های شگفت می‌رود و این فاصله گیری از واقع گرایی در زبان و فرم روایت هم اتفاق افتاده است.

این منتقد ادبی در ادامه خاطرنشان کرد: یکی از ویژگی‌های دیگر این مجموعه پرداختن به امر نوشتن است. امر نوشتن را در مقابل داستان‌های قصه محور قرار داده­ام که در آن تعلیق و کشمکش ایجاد می‌شود تا روایت جذاب و پرکشش باشد و از تقابل‌ها که موتور حرکت روایت هستند استفاده می‌کند. ولی اینجا محور، نه قصه گویی بلکه پرداختن و کلنجار رفتن با نوشتن است. ممکن است داستان فقط توصیف یک موقعیت بدون کنش باشد و اتفاق خاصی رخ ندهد. مانند داستان «دوراس و مگس‌ها» یا مثل داستان «قصه‌ای برای یک شب سرد» که راوی هر کار می‌کند نمی‌تواند قصه‌ای بگوید. مدام می‌نویسد و می‌نویسد ولی در عمل حرکتی نداریم و داستانی شکل نمی‌گیرد.

در ادامه نیز «محمدرضا گودرزی» دیگر منتقد این نشست درباره این مجموعه داستان گفت: در این مجموعه کمتر شاهد داستانی واقع گرا به شیوه متعارف هستیم ولی باز می‌توان گفت که از ۲۰ داستان این مجموعه ۱۲ داستان واقع گرا هستند به این معنا که واقعیت در ذهن شخصیت‌ها معنا می‌یابد. نویسنده دغدغه نامتعارف و خاص بودن دارد و تجربی می‌نویسد به همین دلیل ارتباط برقرار کردن خواننده با داستان‌های مجموعه دشوار است و مخاطب تلویحی آن‌ها خوانندگان حرفه‌ای هستند.

وی با بیان اینکه راوی ۱۸ داستان این مجموعه، اول شخص است که نشان دهنده گرایش روان‌شناختی در داستان هاست، افزود: ویژگی روایی این داستان‌ها را می‌توان چنین برشمرد؛ تکیه بر برجسته سازی زبان به این معنا که در همه داستان‌ها زبان، خود را به رخ می‌کشد و‌گاه مانع از ارتباط خواننده با سایر عناصر داستان می‌شود. لذا مساله اصلی داستان‌ها اغلب مبهم بیان شده است. به دلیل ذهنی بودن داستان ها‌گاه یک جمله یک صفحه است. نویسنده سعی کرده جزئیات داستان‌ها را با دقت وصف کند لذا حرکت داستان‌ها کند است.

این منتقد ادبی در ادامه یادآور شد: از خوانش این داستان‌ها می‌توان فهمید که نویسنده توان داستان نویسی دارد و تخیل سرشار او می‌تواند به او برای نوشتن کمک کند. نگاه خاص نویسنده به انسان و جهان درخور توجه است و نشان می‌دهد که ما با داستان نویس مستعدی روبرو هستیم هرچند ویژگی شعری داستان ها‌گاه از ویژگی داستانیشان بیشتر است.

وی اظهار داشت: این داستان‌ها درباره انسان‌های درمانده، تن‌ها، منزوی و حاشیه‌ای جامعه است و نشان می‌دهد که اینگونه افراد از برقراری ارتباط با دیگر انسان‌ها ناتوان و منفعل هستند و فقط با درون و اوهام خود به سر می‌برند.

کتاب مجموعه داستان مرده بازی متشکل از بیست داستان کوتاه است که توسط انتشارات افراز در سال ۱۳۹۱ برای اولین بار به چاپ رسیده است. دست آخر، مقبره، جریش کشی، مسخ، این زن‌ها، گربه خانه پدری، صیاد، یک هدیه خوب برای لیلا، لطف کنید و نروید، گردش شبانه، آوازهای چخوفی، پشت بوته‌های شمشاد و... عنوان برخی از داستان‌های این کتاب هستند.

 http://ferdos.farhangsara.ir/tabid/1125/ArticleId/19570/%C2%AB-%C2%BB.aspx

/ 0 نظر / 12 بازدید